دانشجويان
عزيز
در
آستانه
سال تحصيلي
83-82، آغاز
و پاياني
توأم با
موفقيت
برايتان
آرزو داريم
و خواهان
آن هستيم
تا اين فضاي صميمي،
دوستانه
و در عين
حال چالشانگيز،
پلي ميان
شما و ايدهآلهايتان
باشد.
تعليم
و تربيت
و بينشي
كه به تدريج
در اين مكان
كسب ميكنيد،
در ادامه
زندگي راهنماي
شما خواهدبود.
يك دانشجو
ضمن تحصيل
به مهارتهاي خاصي مجهز ميشود.
او ياد ميگيرد
كه برخي
رفتارهاي
ناخواسته
را كنار
بگذارد،
روزبروز
خود را كاملتر
كند، خويشتن
را بشناسد،
دنيا را
بشناسد
و ...، بالاخره
خود را براي مواجهه
با مسايل
آتي زندگي،
يافتن و
حفظ شغل ايدهآل
آماده كند.
براي آن
كه يك دانشجوي
موفق و كارآمد
باشيد،
گامهاي
متعددي
بايستي
برداشتهشود، كه تعيين
و شناسايي
هدف يكي
از اصليترين
گامهاست.
در صورتي
كه انسان
بداند،
از خود و
زندگي،
دقيقاً
چه انتظاري
دارد، احتمال
رسيدن به
هدف يا اهداف
مورد نظر افزايش
مييابد.
پس
از آنكه
اهداف شناسايي
شدند، بايستي
ابزار رسيدن
به آنها
نيز شناسايي
و مهيا شوند.
بنابراين
هيچگاه كوركورانه
تابع هدفها
و نظريات
ديگران
نشويد. حتي نزديكترين
دوستان
هم از نظر
باورها
و اولويتها
با هم تفاوت دارند و
آنچه براي
ديگران
با ارزش
و درست است،
لزوماً
براي شما
هم با ارزش
و درست نخواهدبود. بنابراين
ابتكار عمل
را، خود، به دست گيريد.
در آغاز سال تحصيلي جديد، شما ميتوانيد
ضمن مروري بر موفقيتها و ناكاميهاي سال
گذشته، اهداف و مقاصد جديدي
را طراحي كنيد.
از
خود بپرسيد:
·
در پيروزيهاي
سال گذشته
كدامين
عوامل مؤثر
و كارساز
بودند؟
·
كدامين
عوامل باعث
شكست و ناكامي
شدند؟
·
چه چيزهايي
موانع شما
در رسيدن
به اهداف
بودند؟
·
چــه درسهــايــي
از شكستها
و موفقيتها
گرفتهايد؟
·
كداميك
از آموختهها
و عبرتهاي
سال گذشته
را در سال
جديد به
كار خواهيد
بست؟
·
چه رفتارها
و نگرشهايي
را تقويت
خواهيد
كرد و چه
رفتارها
و نگرشهايي
را كنار
خواهيد
گذاشت؟
براي پوششدادن
به تمامي
جوانب مهم
زندگي،
سعي كنيد
اهدافتان
را در چهارچوب
مقولههاي
ذيل انتخاب
كنيد:
§
تحصيلات:
مقصود و هدف
خود را از
ورود به
دانشگاه
و ادامه
تحصيل مشخص
كنيد و برنامهريزي
روشني براي
امور تحصيلي در حال و
آينده خود
داشتهباشيد.
در صورت
وجود شك و ترديد،
بــا راهنمايــي مشــاورين تحصيلي، خود را
در رسيدن به قطعيت ياري دهيد.
خانواده:
روابط خانوادگي خود را مرور كنيد و در صورتي كه مايليد روابط
خاصي را بهبود بخشيد، و يا روابط جديدي را
آغاز كنيد راهكارهاي موثر را پيدا نمائيد.
مسائل
مالي:
ميزان درآمد جاري و نحوه هزينه كردن آنها را مشخص كنيد و در
صورت امكان براي كاهش تنشهاي مالي تدابيري بينديشيد.
شغل:
با خود بينديشيد كه با ادامه تحصيل، خواهان رسيدن به چه شغلي
هستيد. آيا براي اشتغال خود اقدامي كردهايد و يا بذري پاشيدهايد؟
نگرش:
بر روي باورها و نگرش خود تمركز كنيد، آيا
به آنها اعتقاد راسخ داريد و يا تصميم داريد
بر روي آنها تجديد نظر كنيد؟
در
هر صورت قطعيت خود را در روشي كه برگزيدهايد
پيدا كنيد.
بهترين راه
مديريت
مسائل مالي
به ويژه
براي شما
دانشجويان،
اين است
كه بنشينيد
و براي امور
مالي خود
نقشهاي
طراحي كنيد.
فهرستي
از منابع
درآمدتان تهيه
كنيد، بطور مثال مبلغي كه از خانواده دريافت
ميكنيد.
مبلغي كه احتمالاً از طريق كار نيمهوقت بدست ميآوريد؛
مبلغي كه در تابستان اندوختهايد و ...
در كنار اين
منابع درآمد، هزينههايي مثل كرايه ماشين (تاكسي،
اتوبوس)، خورد و خوراك، خريد كتاب، شهريه
برخي كلاسهاي فوق برنامه مثل (زبان، كامپيوتر و ...)
را نيز برآورد
نمائيد.
سپس سعي
كنيد بين
درآمدتان
و هزينههاي
جاري تناسب
و تعادل
برقرار
كنيد.
3ـ مبلغي را براي تفريح و سرگرمي در نظر
بگيريد.
اگر
مايل به
عضويت در
مجموعههاي
ورزشي هستيد
و يا خريد
كتاب،
CD,
نوار ، رفتن
به سينما
تأتر، كنسرت و ... از علائق شخصي شماست؛ به شكلي منطقي و معقول جايگاهي
را براي اين امور در برنامه مالي خود در نظر بگيريد.طبيعتاً هر انساني در كناركار و تحصيل گاه به تفريح نيز نياز
دارد. پس شايد با حذف برخي مخارج غيرضروري، امكان اينگونه تفريحات حاصل شود.
4ـ
هيچگاه
تندروي
نكنيد.
اگر در شروع راه، به
راحتي و بدون فكر، خرج كنيد، حتماً دچار
دردسر خواهيد شد. در آغاز هر هفته محدوديتهايي براي خود قائل شويد و به اين
محدوديتها پايبند و مقيد باشيد. براي مثال
در رفتن به رستوران و يا خريد برخي لوازم غيرضروري افراط نكنيد. بطور مثال به
خود بگوئيد: "من تنها يك يا دو بار در هفته
مجاز به خوردن غذا
در بيرون
از خوابگاه
يا منزل
هستم و بيشتر
از اين امكان
ندارد."
5ـ
واقعبين باشيد.
به خاطر بسپاريد كه شما هر درآمدي كه
داشتهباشيد تنها ميتوانيد معدودي از آنچه
را كه خواهانش
هستيد، انجام دهيد، اما نميتوانيد همه چيزهايي
كه طالبش
هستيد بدست
آوريد. پس
با تعيين اولويتهايتان،
ضروريترين
و مهمترين
مورد را
انتخاب
كنيد.
6ـ
براي هزينههاي
غيرمنتظره
آماده باشيد
و جهت جبران
آن پيشبينيهايي
انجام دهيد.
اگر واقعاً علاقمنديد كه براي كارهاي خارج
از برنامه مبلغي را هزينه كنيد، حتماً در
هفته بعد با حذف برخي هزينههاي ديگر، اضافه خرج مذكور را
جبران كنيد. حتي
در بهترين
برنامهريزيها
هم احتمال وقوع موارد پيشبيني نشده وجود دارد.
7ـ
آيندهنگر باشيد.
اگر مسافرت خاص و يا
پرداخت قسط كالايي پيش روي شماست و در كل
خرج بزرگي در راه داريد، به تدريج شروع به جمعآوري آن بنمائيد. پسانداز تدريجي مبلغ مذكور
به مراتب
سادهتر
از تهيه
يك شبه آن
است.
8ـ
نسبت به
هزينههاي
جاري هشيار
باشيد.
خريد برخي
وسايل و
نيز كتابهاي
درسي بطور
معمول هزينههاي
سنگيني
را در آغاز
ترم شامل
ميشود.
پيش از خريد چنين ضرورياتي، ابتدا قيمت واقعي
آنها را پرس و جو كنيد تا احياناً هنگام
خريد دچار سردرگمي و زيان نشويد.
9ـ
با هماتاقي
خود به توافق
برسيد.
اگر ساكن خوابگاه هستيد و يا با دوستي زندگي ميكنيد، در مورد
برخي هزينههاي مشترك و لوازم مشترك به توافق برسيد تا در
هزينههايتان
صرفهجويي
شده و يكي
از شما مجبور
به پرداخت
مبلغ بيشتر
نباشد.
10ـ وقتي دچار
مشكل مالي
شديد، هر
چه زودتر
كمك بگيريد
و فكري كنيد.
اگر چه براي يك دانشجو، دشـوار اسـت كه
نزديكان خود را در جريان مشكل مالي خود قرار
دهد، ولي در چنين مواقعي
شجاعت و غرور را كنار بگذاريد و آنها را
در جريان قرار دهيد و در صورت ادامه
بحران و شدت يافتن مشكل،
ساير منابع حمايتي مالي موجود در سطح
دانشگاه مانند امور خدمات دانشجويي و
واحد مددكاري را شناسايي
و از آنها كمك بگيريد. بديهي است هر چه اين
مشكل بيشتر بطول بيانجامد، مسائل پيچيدهتري بدنبال
دارد.
از تغيير نترسيد:
تغيير و تحول فرآيند
اجتنابناپذير زندگي است. برخورد با
چالشهاي تازه، دستيابي به اطلاعات نو و
بديع و ديدار با مردماني ديگر ما را در معرض تغيير قرار ميدهد.تغيير
اوضاع و شرايط، انعطافپذيري ما را طلب
ميكند.
در
سفر زندگي هر چه از اطلاعات و دانستنيهاي
بيشتري برخوردار باشيم، فرصتهاي بهتر
و حق انتخابهاي بيشتري
را پيشرو داريم. هر كس بر حسب اوضاع و
شرايط و ويژگيهاي شخصيتي خويش ميبايستي از
شيوه خاصي
براي تغيير و تحول بهره جويد. از اينرو با
آگاهي بيشتر از شيوههاي گوناگون
تغييرپذيري و همچنين درك و استنباط
بهتر از صفات شخصيتي خويش، ميتوانيد به
شيوة دلخواه مسير تغيير و تحول را
بپيمائيد. هر تغيير مفيد و ثمربخش واجد سه شرط زير ميباشد:
1ـ
اوضاع و
شرايط كنوني
را درك كنيد.
اين
بدان معناست
كه ميبايستي
وضعيت حاضر
را به دقت
در كانون
توجه قرار
دهيد و با
واقعيتهاي
موجود روبرو
شويد. اگر
واقعيتهاي
زندگي،
كتمان شده
و ناديده گرفتهشوند، راه هرگونه
تغيير و تحول مسدود ميشود. توانائيهاي شما براي تغييرات آينده در زمان حال ساكن
است.
2ـ
اجازه
ندهيد،
رويدادهاي
ناگوار
گذشته بر
زندگيتان
سايه افكند.
گذشته
قابل تغيير
نيست. پس،
بيجهت
كولهبار
سنگين رخدادهاي
ناخوشايند
را به دوش
نكشيد. نرم
و آرام گذشته
را پشتسر
گذاريد
و ذهن را
به زمان اكنون
متمركز كنيد. شما ميتوانيد از وقايع گذشته
يك منبع اطلاعاتي نيرومند ساخته و براي تصحيح مسير از آن بهره
جوئيد.
3ـ بپذيريد
كه رويدادهاي
آينده هميشه
قابل پيشبيني
نيستند.
اگر چه شما،
در مسير
زندگي،
معمار سرنوشت
خويش هستيد
ولي بخاطر
بسپاريد
كه بسياري
از وقايع آينده،
از كنترل
و اختيار
خارج است.
شما در سفر زندگي
با احتمالات
متعددي
روبرو هستيد.
از اينرو
به ثمر رسيدن تغييرات
مفيد، مستلزم
آن است كه
فضايي را
براي امور
احتمالي
و غيرمنتظره
در نظر بگيريد.
آينده نيز
چون گذشته محتاج گشودگي
و آمادگي
ذهني است.
آري شما
ميتوانيد
تغيير كنيد.
انسانها
با تكيه
بر استراتژيها
و روشهاي تازه،
قدرت و كارآيي
خود را در
محك آزمون
ميگذارند
و از آن
سود ميبرند.
ممكن است
خواستهها
و آرزوهاي
شما چنان
زياد باشد
كه در انتخاب
اولين تغيير
دچار ترديد
شويد. هرگز
كارها را
يكجا و با
هم انجام ندهيد، بلكه تصميم بگيريد كه نخست كدام تغيير را به
مرحله اجرا گذاريد.
انتظاراتو
ايدهآلهاي
غيرواقعيدر
ارتباطات
دوستانه
هر فردي
هنگام ايجاد
ارتباط
با فردي
ديگر، آرزوها،
انتظارات
و ايدههايي
را در سر
ميپروراند.
متأسفانه برخي از
اين پيشفرضها،
غيرواقعي،
غيرمنصفانه
و گاه خود
خواهانهاند.اين
باورها،
روابط بين
فردي را
خدشهدار كرده و در
آخر ناخشنودي
و شكست به
همراه دارد.
در اين ميان
برخي انتظارات
و الگوهاي
نادرست
بينفردي به شرح ذيل ميباشد:
·
انتظار
داشتهباشيم،
دوستمان
تغيير كند
و همانگونه
كه ما علاقمنديم
بشود.
·
انتظار
داشتهباشيم،
دوستمان
هرگز تغيير
نكند و همواره
همانگونه
كه در ابتداي
راه بوده،
باشد.
·
انتـظار
داشــتهبـاشـيم،
دوستمان
دقيقاً
همانند
ما بينديشد
و عمل كند.
·
انتـظار
داشــتهبـاشـيم،
دوستمان
همان اولويتها،
اهداف و
علاقمنديهاي
ما را داشتهباشد.
·
انتظار داشتهباشيم كه به واسطه حضور يك
دوست، كليه نيازهاي اجتماعي، شخصي و ...
برآورده شود و در نتيجه ساير علائق، فعاليتها و دوستان
را كنار بگذاريم.
·
انتظار
داشتهباشيم
در يك رابطه
دوستانه
كمبودهاي
شخصي نظير
اعتماد
بنفس يا
عزتنفس
جبران شود.
·
انتظار
داشتهباشيم
كه هر دوست
و هر ارتباط
جديدي بهترين
و بينقصترين
باشد.
·
انتـظار
داشــتهبـاشــيم،
دوستمان
هرگز اشتباه
نكند.
·
انتظارداشتهباشيم كه با داشتن يك رابطه
دوستانه كاملتر از قبل شويم و از
دستدادن آن را به منزله كامل نبودن بدانيم.
·
انتظار داشتهباشيم كه ايجاد يك رابطه
دوستانه به تلاش زيادي نياز دارد اما حفظ
آن به هيچگونه تلاشي نياز ندارد.
·
انتظارداشتهباشيم
كه در يك
رابطه دوستانه
مفهوم و
عمق علاقه
و دوستي
همواره
ثابت بماند.
(در حالي
كه همانگونه
كه اولويتها
و انتظارات
تغيير
ميكنند، مفاهيم
نيز در روابط
تغيير ميكنند.)
·
انتظار
داشتهباشيم
كه همانند
دوستمان
رفتار كنيم
و خواستههاي
خود را ناديده
بگيريم.آيا شما نيز
درگير چنين
باورهايي
هستيد؟
لزوم برنامهريزي
در طول ترم
تحصيلي
و فوايد
آن
داشتن برنامه يعني فراهم
كردن نقشهاي دقيق براي رسيدن به هدف و
مقصد. در حالي كه دانشجو در طول ترم با توجه به شرايط خاص خود فعاليتهاي گوناگوني
را انجام ميدهد، داشتن برنامه به او فرصت ميدهد تا بتواند از زمان در دسترس استفادهاي بهينه
داشتهباشد. گر چه تصور ميشود كه تنها
وظيفه دانشجو در طول ترم درس خواندن است، اما عملاً اينگونه نيست. با
طرح يك برنامه ميپذيريم كه ما بعنوان دانشجو ميتوانيم به ساير فعاليتها نيز بپردازيم، اما هر كاري را
در وقت مخصوص
آن انجام
دهيم.
نكتهاي كه مهمتر از برنامه داشتن است، برنامهپذير بودن است.
بعبارتي اجراي برنامه بخش مهم برنامهريزي است. بااين مقدمه به راهكارهايي جهت برنامهريزي بهتر در طول
ترم تحصيلي
اشاره ميكنيم:
برنامهريزي در طول ترم تحصيلي
مرحله اول
براي 7 هفته
اول ترم
ـ فهرستي از
واحدهاي
درسي ترم
همراه با
ساعات حضور
در كلاس
تهيه كنيد.
ـ در جدولي فهرست واحدهاي درسي را بنويسيد،
نام استاد را در خانه بعدي يادداشت كنيد،
تكاليف خواسته شده
را نيز در خانه سوم وارد كنيد. در خانه
چهارم منابع درسي را درج كنيد. در آخرين
خانه جدول تاريخ امتحان درس
را يادداشت نمائيد. (نمونه جدول به پيوست
آمدهاست.)
ـ تصميم بگيريد كه از ابتداي ترم اول تا هفته سوم آبان ماه در
طول هفته هر درسي كه تدريس ميشود را مطالعه كرده و در جدول علامت بزنيد. گر چه از
ساعت كلاسي اين هفته تا هفته آينده فرصتي
است كه دانشجو مي تواند از آن براي مطالعه ماده درسي استفاده
نمايد، اما ترجيحاً بهتر است بعد از هر جلسه
در طول 24 ساعت اول، محتواي مقرر مطالعه شود و به خصوص در دروس فني،
تمرينهاي مربوطه حل شود، اشكالات يادداشت شود و در جلسه بعد از استاد سؤال شود. اين امر
باعث ميشود كه انگيزه بيشتري براي شركت
فعال در مباحث كلاسي فراهم شود.
مرحله دوم
برنامهريزي
در طول ترم:
ـ
از هفته
سوم آبانماه
در ترم اول
و هفته دوم
ارديبهشت در ترم دوم زماني است كه شما در برنامه هفتگي بايد وقتي را براي دوره يا مرور درسهاي خود اختصاص دهيد.
ـ در اين مرحله از راهكارهاي خلاصهنويسيويادداشتبرداري جهت
دوره كردن استفاده كنيد. اگر در درك مطلبي دچار مشكل شديد با بعضي دانشجويان مسئله را در ميان
بگذاريد. حل تمرين بصورت دو به دو باعث
ميشود يادگيري بهتري حاصل شود.
ـ در اين مرحله با ارزيابي مكرر، ميزان درك و فهم خود را
اندازه بگيريد. زيرا در اين فرصت، استاد،
هنوز در دسترس شما ميباشد و ميتوانيد اشكالات خود را از او بپرسيد.
ـ ميزان تسلط
خود را در
هر يك از
واحدهاي
درسي به
صورت درصد
در جدول
خاصي واردكنيد.
| 
